Ерте-ерте, ертеде Көкшетаудың қалың орманының арасында, тұнық Әулиекөлдің жағасында шағын ғана ауыл болыпты. Ел іші мал бағып, бала тәрбиелеп, құтты қонысының ырыс-берекесіне тәубе етіп өмір сүрген екен.

Бір күні сол ауылдағы бір шаңырақта ерекше бір ұл дүниеге келеді. Сәби күнінен-ақ оның өзгелерден күшті екені байқалады. Жыл өткен сайын бойы мен қайраты да қатар өсіп, алып тұлғалы азаматқа айналады.

Бала он жасқа толғанда бойы биік ағашпен таласады. Жерден атылған жебе оның кеудесіне де жете алмайтын болған екен. Содан бері ел оны Оқжетпес деп атап кетіпті.

Алып денелі, айбынды болғанымен, Оқжетпес өте мейірімді әрі әділ болып өседі. Ол әлсізге ешқашан тізесін батырмайтын, қарияларға ауыр жүк көтерісіп, батпаққа батқан арбаларды шығарып беретін, отардан бөлініп кеткен малды иесіне айдап әкелетін.

Ауыл адамдары батырды ерекше құрметтеп, ол барда ешбір қауіптен қорықпайтын.

Сол заманда ауылдарға жау шапқыншылығы жиі болып тұрған екен. Олар малды айдап әкетіп, елдің берекесін қашыратын. Бірақ жау Көкшетауға беттеген сайын алдынан Оқжетпес шығып отырған.

Оның алып денесіне лайық ат табылмағандықтан, батыр алып пілді қолға үйретіпті. Ақылды жануар иесінің айтқанын үнсіз ұғып, екеуі елді бірге күзеткен екен.

Оқжетпесті көрген дұшпанның жүрегіне үрей ұялайтын. Оқжетпестің күші мен ерлігіне ешкім тең келе алмайтын.

Талай рет жау ауылға жете алмай кейін шегінеді. Ақыры басшылар барлық жасақтарын біріктіріп, елге бір мезетте шабуыл жасауға бел буады.

Қалың қол Көкшетау өңірін қоршап алады. Оқжетпес бірнеше күн бойы туған жерін жан аямай қорғайды. Әйелдер, балалар мен қариялар қауіпсіз жерге көшкенше, жауды ауылға жолатпайды.

Ақыры жаудың сағы сынып, кейін шегінуге мәжбүр болады.

Қауіп сейілді деп ойлаған батыр Әулиекөлдің жағасына түседі. Пілін суарып, өзі көлдің салқын суымен бетін шайып, қалың ағаштың саясында аз-кем тынығуға жатады.

Алайда жау шын мәнінде жеңілген жоқ еді. Олар батырдың қаруын қасына қоймай демалып жатқан сәтін аңдып, қайта оралып, оны қоршап алады.

Оянып кеткен Оқжетпес айналасын жау қоршағанын көреді. Қол астында найзасы да, қалқаны да болмайды. Сонда ол жерден жас ағаштарды жұлып алып, соларды қару етіп жауға қарсы шайқасады.

Батыр ұзақ соғысады. Бірақ жаудың қатары толастамайды. Ол күшінің сарқылып бара жатқанын сезеді. Дұшпанның мақсаты – оны тірідей қолға түсіріп, өздеріне қызмет еткізу екенін де ұғады.

Сонда Оқжетпес көкке көз тігіп:

– Уа, Тәңір! Мен өмір бойы туған жерім мен халқымды қорғадым. Енді жау қолына түсіп, еркімнен айырылуға жол берме. Осы өлкені мәңгі күзететін тасқа айналдыра гөр! – деп жалбарынады.

Сол мезетте күн күркіреп, жер сілкінеді. Батыр адал серігі – пілін де жау қолына қалдырмау үшін көтеріп алады. Осылайша екеуі жартасқа айналып кетеді.

Мұны көрген жау үрейленіп, кейін шегінеді. Олар батыр тасқа айналса да, туған жерінің мәңгі қорғаушысы болып қалғанын түсінеді.

Содан бері Әулиекөлдің жағасында Оқжетпес жартасы асқақтап тұр. Жұрт оның келбетінен қолына пілін көтерген алып батырдың бейнесін көреді.

Бұл аңыз туған жерін жан-тәнімен сүйген ердің рухы ешқашан жоғалмайтынын, ал оның ерлігі мен елге деген адалдығы халық жадында мәңгі сақталатынын еске салады.